De Doopsgezinde Gemeente Zaandam organiseert een tweetal lezingen over de Doopsgezinden in de 2^e Wereldoorlog.

De eerste lezing is op dinsdag 25 april. Dan zal de emeritus historicus Piet Visser een overzicht geven hoe de Zaanse Doopsgezinden zich in de oorlog gehouden hebben.

Een week later op dinsdag 2 mei zal mevr. Hanneloes Pen het verhaal vertellen over Geertje Pel die in de oorlog een Joodse baby opving en haar het leven redden, en daarbij zelf het leven verloor in het concentratiekamp Ravensbruck.

Beide lezingen worden gegeven in de Doopsgezinde Vermaning te Zaandam, Westzijde 80, ’s avonds om 19.30 uur.

De toegang is vrij.

Verzetsmuseum Amsterdam, zondag 26 maart 13.00 en 15.00 uur

Rond de tijdelijke tentoonstelling ‘Eten in oorlogstijd’ organiseert Verzetsmuseum Amsterdam een oorlogsproeverij die voor iedereen vanaf 12 jaar toegankelijk is. Kok en historica Manon Henzen van Kookatelier Eetverleden laat gerechtjes proeven uit kookboeken die in de beginjaren van de Tweede Wereldoorlog werden uitgegeven. Ze vertelt over de verschillende eetgewoonten in de jaren 1940-1945, maar ook over hoe het kon gebeuren dat mensen tulpenbollen moesten eten en van honger overleden tijdens de Hongerwinter van 1944-1945.

De proeverij wordt twee keer gehouden en duurt ongeveer 90 minuten. Per keer is er plaats voor 35 personen. De aanvangstijden zijn 13.00 en 15.00 uur. Kaarten kosten € 15 per persoon inclusief museumbezoek (Museumkaart en Vrienden van het museum € 12,50).

Goed gevoed?
Vlak voor de Tweede Wereldoorlog werd in Nederland een ingenieus distributiesysteem in gang gezet. Manon Henzen: “Hierdoor werd het meest voedzame eten goed in het land verspreid en kreeg iedereen toegang tot voedzame producten en maaltijden. Nederlanders waren daardoor in de eerste jaren van de oorlog goed en gezond gevoed. Dat klinkt wellicht wat vreemd, want hoe kan het dan dat mensen tulpenbollen zijn gaan eten en van honger overleden zijn tijdens de Hongerwinter?”
Het is een van de verhalen die Manon uitlicht tijdens haar proeverij over eetgewoonten en de keuken in de jaren 1940-1945, die ze verrijkt met beeld én natuurlijk met gerechtjes om te proeven!

Hamsterrecepten
Die gerechtjes komen uit kookboekjes die in de beginjaren van de Tweede Wereldoorlog werden uitgegeven. Het zijn echte hamsterrecepten: gerechten met ingrediënten die de maag goed vullen en waar veel voedingsstoffen in zitten, zodat het lichaam goed gevoed wordt met weinig ingrediënten. Het devies was veel volkoren granen, aardappelen en peulvruchten in plaats van bijvoorbeeld witbrood en sla. De kookboekjes staan ook vol met bezuinigingstips: je thee vermalen tot gruis, koffie hergebruiken, een kwastje om je pan te beboteren en een hooikist gebruiken om te koken.

Oorlogsproeverij Eetverleden

Zondag 26 maart 13.00 uur en 15.00 uur

Verzetsmuseum Amsterdam

Plantage Kerklaan 61

Toegang € 15 inclusief museumbezoek (Museumkaart en Vrienden € 12,50)

Tickets: aan de kassa of via de website van het Verzetsmuseum: http://bit.ly/2lFDSNP

Louise, vrouw in verzet

De nieuwe roman, ‘Louise, vrouw in verzet’, beschrijft het leven van Louise Ero-Chambon, die samen met haar man Henk Ero, eigenaar was van uitgaansgelegenheid De Waakzaamheid, in Koog aan de Zaan. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was zij samen met haar man actief in het Zaanse verzet.

De roman is gebaseerd op historische bronnen, zowel uit familie- als  oorlogsarchieven. Maar ook op getuigenissen van de vrouwen, die met Louise gevangen zaten in het Scheveningse Oranjehotel, Duitse tuchthuizen en vrouwenconcentratiekamp Ravensbrück.

Het boek is te koop bij Bruna in Zaandam en bij boekhandel Stumpel in Krommenie.

Jeroen Breeuwer, kleinzoon van Louise Ero-Chambon:

‘Zo bijzonder dat de geschiedenis van onze grootmoeder en haar bijdrage aan het verzet, in deze mooie roman is opgetekend. Indrukwekkend hoe we Louise leren kennen, door informatie die uit archieven en getuigenissen is verkregen.’ 

Burgemeester Vreeman neemt eerste exemplaar in ontvangst

Zaterdagmiddag 25 februari presenteert Lida Sanders haar nieuwe roman in restaurant De Vijfde Smaak, in De Waakzaamheid te Koog aan de Zaan. Burgemeester Ruud Vreeman neemt het eerste exemplaar in ontvangst. Ook familieleden van Louise Ero-Chambon zijn hierbij aanwezig.

Op zondagmiddag 26 februari, in het Zaantheater in Zaandam, is er een tweede boekpresentatie en interview met de schrijfster tijdens de literaire salon van de Zaanstreek. Kaarten en informatie zijn verkrijgbaar via zaantheater.nl of mensdurftelezen.nl.

Ontroerende verzetsroman

Deze verzetsroman speelt zich voor een belangrijk deel af in De Waakzaamheid. Het boek is gebaseerd op een waargebeurde geschiedenis. Louise Chambon werd in 1891 geboren in de Franse Ardèche en trouwde in 1913, in Parijs, met de Zaankanter Hendrik Ero. Ze droomden van een toekomst in de Franse hoofdstad. Tot de wereldpolitiek alles in duigen gooide. De Eerste Wereldoorlog brak uit: Louise en Henk moesten vluchten voor de legers van de Duitse keizer Wilhelm.

In Koog aan de Zaan maakte het paar een nieuwe start. Het ging hun voor de wind. Ze leefden in welstand en hadden een fijn gezin met drie kinderen. Ze waren de trotse eigenaren van ‘De Waakzaamheid’, het uitgaanscentrum voor de Zaanstreek. Een eersteklas etablissement voor feesten en diners, voor dans-, toneel-, en muziekavonden.

Maar het noodlot sloeg opnieuw toe en de Duitse fascisten bezetten Nederland. Henk Ero besloot al in 1940 om zich te verzetten en werd lid van de Ordedienst, een van de eerste verzetsgroepen in Koog aan de Zaan. Na zijn arrestatie moest Louise haar eigen keuzes maken.

Uit liefde voor haar man verhief ze haar stem. In het belang van haar naasten koos ze voor zelfopoffering. Louise Ero-Chambon en haar man Henk waren lid van de Stijkelgroep, een verzetsorganisatie die na de oorlog landelijke bekendheid kreeg.

Tweede historische roman

‘Louise, vrouw in verzet’, is de tweede roman van schrijfster Lida Sanders. Haar eerste boek ‘Niet het snijden doet zo’n pijn’ verscheen in 2014. Lida Sanders is een geboren en getogen Zaanse. Ze heeft een passie voor het uitpluizen van historisch materiaal om daar vervolgens, in de vorm van een roman, een grote groep mensen mee te raken.

De gedichten die werden geschreven en voorgedragen door zes leerlingen van De Dijk West tijdens de herdenking op de Joodse Begraafplaats afgelopen vrijdag:

Joden Verdwijnen

Met zijn allen in een trein.
Krap en klein.
Niet weten waar heen.
Met je gedachten alleen.
Geen eten geen drinken.
De mensen stinken.
Komen we aan bij een kamp.
Wordt dit een ramp?
We moeten met zijn allen onder een douche staan.
Waar we langzaam ten onder gaan.

Geschreven door: Kamiel

2de Wereldoorlog

De Duitsers kwamen aan de macht.
Wij hadden dit niet verwacht.
Ze hadden veel kracht.
Ook met de Kristalnacht.
Dat was een ramp.
Op naar het concentratiekamp.
In een wagon super klein.
Dat was niet zo fijn.
Ze werden vergast.
Dat bracht veel last.
De mannen moesten hard werken.
Om hun kracht te versterken.
Op 1945 is het land vrij.
En iedereen is blij.

Geschreven door: Yassine

Oorlog

Toen Hitler aan de macht kwam,
Waren Duitsers als een olievlek
Je kan het niet voorstellen
Later kan je het niet door vertellen
Maar er zweeft iets in de lucht
Het was puur geluk.
Het geluk bestond uit vrij en Heid,
En Hitler had geen spijt.
De boosheid drijft en drijft,
over was narigheid.
Veel Joden waren kwijt,
Hitler had nog steeds geen spijt.
Duits land had verloren,
Iedereen kan het horen.

Geschreven door: Robin

Joden

In 1940 kwamen de Duitsers aan de macht.
En de joden moesten vluchten in de nacht.
Ze werden gevangen genomen in kampen.
En ze hadden geen licht, ook geen lampen.
Weggevoerd met de trein.
In een wagon super klein.
Er is altijd een monument in je hart.
En dat geeft iedereen kracht.
Daarom moeten wij blijven herdenken.
Om de joden een hemel te schenken.
Daarom speel, kijk en geniet.
Want meer dan het leven heb je niet.

Geschreven door: Sterre
Joden

Joden waarom worden jullie gestraft?
Jullie hebben niets gedaan.
Eerst uit je wijk gehaald worden.
En dan ook nog in de trein op naar het kamp.
Wat is het toch allemaal een ramp.
Je denkt nog dat je misschien terug komt.
Maar dat krijg je na een maand niet meer uit je mond.
De Joden worden vergast en vermoord.
Waarom? De Joden zijn toch ook gewoon een soort.
Kijk nog even naar de maan.
En denk er dan nog eens goed aan.

Geschreven door: Ivar
Over de Joden
Joden, waarom de Joden.
Hitler wou wraak.
Maar ze werden verboden.
Toen was het al te laat.
Ze werden naar concentratiekampen gebracht,
In een krappe trein.
Ik was er niet bij,
Maar ik weet wel:
Het was niet fijn.
Er werd gezegd dat ze terug konden,
Maar het was een enkele reis.
En de trein klonk ook nog als gekrijs.
Maar nu zijn we in het heden,
En niet in het verleden.
We blijven hopen:
Geen oorlog meer.
Die is nu afgelopen.

Geschreven door: Chayenne