Op 4 mei waren negen huizen opengesteld om bezoekers kennis te laten maken van de Joodse geschiedenis van het huis.

In veel gevallen ging het om Joodse families, die huis en haard moesten verlaten en verruilen voor een Amsterdamse huisvesting, wat later een tussenfase bleek te zijn op weg naar Westerbork en de vernietigingskampen in het Oosten.

Tragische verhalen werden verteld door nazaten of bewoners of anderen die zich in de geschiedenis van het huis en de familie hebben verdiept.

In de afgelopen jaren was er al veel belangstelling voor deze activiteit van de Zaankanters, 340 bezoekers in 2017 en 300 in 2018.

En nu in het derde jaar, ondanks de mindere weersvooruitzichten een onverwacht groot bezoekersaantal van 540. Uitschieters waren vooral de huizen die voor het eerst meededen;

Stationsstraat 82, waar dokter de Leeuw woonde en werkte en waar zijn zoons het verhaal vertelden en Prins Hendrikstraat 139 waar Geertje Pel een Joodse baby verborg. In het laatste huis vertelden Bettina Drion en Hans van den Pol het verhaal, waarover zij al eerder een boek schreven. De meeste huizen konden drie keer worden bezocht rond de middag.

Ook koffiezaak Halte 20 aan het Zuideinde bracht veel mensen op de been met meer dan 100 bezoekers bij twee bijeenkomsten!! Het koffiebusje met kogelgat en het bezoek aan de zolder waar zich het drama afspeelde trok veel aandacht.

Volgend jaar, 75 jaar na de bevrijding, zal weer worden gezocht naar nieuwe huizen, maar ook de ‘oude adressen’ zullen weer zoveel mogelijk worden opengesteld.

Gisteren vond de herdenking op de Joodse begraafplaats plaats.
Zaan TV maakte er een verslag van die u HIER kunt bekijken.

Op 4 mei 2019 vindt in Zaanstad het herdenkingsprogramma Open Joodse Huizen – Huizen van verzet plaats.

Vertellers, bezoeker en bewoners delen verhalen in huizen waar mensen woonden en werkten. Luister naar levensverhalen van Joodse plaatsgenoten voor, tijdens en vlak na de Tweede Wereldoorlog. Ook verzetsverhalen komen aan bod. Iedereen is welkom om mee te praten en samen te herdenken.

Praktische informatie
Het programma is gratis toegankelijk en de bijeenkomsten duren maximaal een uur. Houd rekening met een beperkt aantal plaatsen in de meeste huizen. Je kunt geen plaatsen reserveren. Kom daarom ruim op tijd.

In heel Nederland
In 2019 doen 22 plaatsen mee: Amsterdam, Assen, Bergen op Zoom, Den haag, Deventer, Emmen, Gouda, Groningen, Haarlem, Hoorn, Leeuwarden, Leiden, Oss, Schoonhoven, Steenwijk, Utrecht, Valkenburg, Wageningen, Westerwolde, Winschoten, Winterswijk en Zaanstad.

Mogelijk gemaakt door
De derde editie van Open Joodse Huizen – Huizen van Verzet in Zaanstad wordt georganiseerd door het 4 en 5 mei Comité Zaanstad met ondersteuning van het Joods Cultureel kwartier (www.jck.nl)`in Amsterdam.

De herdenkingsbijeenkomsten zijn mogelijk dankzij de inzet van talloze vrijwilligers. en de steun van donateurs en fondsen. Met veel dank aan alle betrokkenen. Meedoen, meedenken of mee organiseren? Mail naar openjoodsehuizen@jck.nl.

openjoodsehuizen.nl
joodsmonument.nl

#openjoodsehuizen

Op 16 en 17 april aanstaande worden in Zaandam en Koog aan de Zaan de eerste 31 van in totaal bijna 170 struikelstenen gelegd. Later in 2019 en in 2020 worden er ook stenen geplaatst voor de overige omgekomen Joodse inwoners van de Zaanstreek. 

De struikelstenen worden gemaakt door de Duitse kunstenaar Gunter Demnig. Het door hem opgezette project loopt al vanaf 1994. Sindsdien legde hij verspreid over Europa tienduizenden Stolpersteine, zoals de struikelstenen in het Duits heten. Demnig heeft ze zo genoemd, omdat je er over struikelt in je hoofd en je hart, en je moet buigen om de tekst op de stenen te kunnen lezen. Passanten worden als het ware uitgenodigd om even stil te staan bij de aangeboden informatie.

Op de gedenktekens (10 x 10 cm.) worden, in een messing plaatje, onder meer de naam, geboortejaar en overlijdensdatum van het slachtoffer aangebracht. De struikelstenen krijgen vervolgens een plek in het trottoir bij de voormalige woningen van de slachtoffers.  

Van de bijna driehonderd Joden die begin 1942 woonden in het gebied dat nu Zaanstad is, stierven ruim 170 personen een voortijdige dood, vrijwel allen in Auschwitz of Sobibor. Van hen heeft het merendeel geen graf. Aangezien een mens pas is vergeten als zijn/haar naam vergeten is, wil de werkgroep de namen van alle omgekomen Zaanse Joden zichtbaar maken. Daarmee ontstaat een gebroken namenlint door de stad: een monument dat de herinnering aan de weggevoerde Zaanse Joden levend houdt. Voor negen personen zijn al struikelstenen gelegd, in Zaandam en Wormerveer. De overigen volgen dus later dit en volgend jaar.   

Op dinsdag 16 april worden om 13.30 uur ter hoogte van de Pieter Pauwstraat 94 in Zaandam vier stenen gelegd voor het gezin Littwitz. Daarna wordt tijdens een korte ceremonie iets verteld over de geschiedenis van de Joodse gemeenschap in de Zaanstreek in het algemeen en over het gezin dat tot begin 1942 op dit adres woonde in het bijzonder. Na afloop kan een steentje – bloemen worden nooit gelegd op Joodse ‘graven’ – bij de struikelstenen worden gelegd. Bij de ceremonie zijn onder meer leerlingen van de Herman Gorterschool aanwezig. 

Aansluitend, vanaf 14.45 uur, vindt de onthulling plaats van struikelstenen voor de families:
Pais (D. Doniastraat 113, Zaandam),
Van Hoorn (D. Doniastraat 30, Zaandam) en
Knopf (J.C. van Wessemstraat 11, Zaandam).
Rond 15.30 uur wordt de bijeenkomst afgesloten.

Op woensdag 17 april begint de eerste onthulling eveneens om 14.00 uur, bij het adres Zuiderven 13 in Zaandam. Daar woonde tot 1942 de familie Van Thijn. Aansluitend, vanaf 14.30 uur, worden er struikelstenen onthuld voor de families:
Meijer (A.F. de Savornin Lohmanstraat 6a, Zaandam)
Verdoner (Saenredamstraat 27, Zaandam) en
Cohen (Dahliastraat 28, Koog aan de Zaan).
Rond 16.00 eindigt de bijeenkomst.